ಶ್ರೀ ಟಿ. ಎಸ್. ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯ - ಆಧುನಿಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅಡಿಪಾಯ ಹಾಕಿದ ಮಹಾನ್ ವಿದ್ವಾಂಸ ಮತ್ತು ಗುರು

ಆಧುನಿಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿದ್ವಾಂಸರಲ್ಲಿ ತಳುಕಿನ ಸುಬ್ಬಣ್ಣ ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯ — ಟಿ. ಎಸ್. ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯ ಅವರ ಹೆಸರು ಅಗ್ರಪಂಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ.

1885ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1ರಂದು ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಚಳ್ಳಕೆರೆ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ತಳಕು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರು ಮುಂದೆ ಕನ್ನಡದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿದ್ವಾಂಸ, ಅಧ್ಯಾಪಕ, ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ, ಸಂಪಾದಕ, ಅನುವಾದಕ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರತಿಭೆಗಳ ಪೋಷಕರಾಗಿ ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರಾದರು.

ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪುಟ್ಟ ಗ್ರಾಮವಾದ ತಳಕಿನಿಂದ ಹೊರಟ ಅವರ ಜ್ಞಾನಯಾತ್ರೆ ಕನ್ನಡದ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದವರೆಗೂ ತಲುಪಿದ್ದು ಈ ನೆಲದ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಅಧ್ಯಾಯವಾಗಿದೆ.

ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ

ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರ ತಂದೆ ಸುಬ್ಬಣ್ಣ, ತಾಯಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವಮ್ಮ.

ಅವರ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವವಿತ್ತು. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ರಾಮಾಯಣ, ಮಹಾಭಾರತ ಮುಂತಾದ ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳ ಪರಿಚಯ ಅವರಿಗೆ ದೊರೆಯಿತು. ಅವರ ತಂದೆ ಸುಬ್ಬಣ್ಣನವರಿಗೂ ಕಾವ್ಯರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭೆ ಇತ್ತು.

ಈ ಮನೆಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಾತಾವರಣವೇ ಮುಂದೆ ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರ ಸಾಹಿತ್ಯಾಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ವಿದ್ವತ್ತಿಗೆ ಭದ್ರವಾದ ಅಡಿಪಾಯವಾಯಿತು.

ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ

ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡವನ್ನು ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣದ ವಿಷಯವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇಂದಿನಷ್ಟು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.

ಆದರೂ ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದತ್ತ ತಮ್ಮ ಒಲವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದು 1914ರಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎ. ಪದವಿ ಪಡೆದರು.

ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಅಷ್ಟಾಗಿ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮನ್ನಣೆ ಇಲ್ಲದ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೇ ಕನ್ನಡವನ್ನು ತಮ್ಮ ಬದುಕಿನ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು ಅವರ ಭಾಷಾಭಿಮಾನಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

ಶಿಕ್ಷಕರಿಂದ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರವರೆಗೆ

ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರು ಧಾರವಾಡ, ದೊಡ್ಡಬಳ್ಳಾಪುರ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸೇಂಟ್ ಜೋಸೆಫ್ ಕಾಲೇಜು ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧೆಡೆ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

1918ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು.

ಅವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಬದುಕಿನ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಘಟ್ಟ 1927ರಲ್ಲಿ ಎದುರಾಯಿತು. ಅವರು ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಪ್ರಥಮ ಕನ್ನಡ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು.

ಇದು ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಾಧನೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ; ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ದೊರೆತ ಮಹತ್ವದ ಮನ್ನಣೆಯ ಸಂಕೇತವೂ ಆಗಿತ್ತು.

ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಗುರು

ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಸಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರತಿಭೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವ ಗುಣ.

ತಾವೇ ಅಪಾರ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ಹೆಸರು ಮಾಡಬೇಕೆಂಬುದಕ್ಕಿಂತ, ಹೊಸ ಬರಹಗಾರರನ್ನು ಬೆಳೆಸುವುದು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುವುದರಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿ ಇತ್ತು.

ಅವರ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮಹಾನ್ ಕವಿಯಾಗಿ, ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಕುವೆಂಪು — ಕೆ. ವಿ. ಪುಟ್ಟಪ್ಪ ಪ್ರಮುಖರು.

ಕುವೆಂಪು ತಮ್ಮ ಗುರು ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಕೃತಜ್ಞತೆಯಿಂದ ಸ್ಮರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಗುರುವಿನ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಅವರು ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದ ಮಾತ್ರ ಅಳೆಯಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಅವರು ರೂಪಿಸಿದ ಶಿಷ್ಯರ ಮೂಲಕವೂ ಅಳೆಯಬೇಕು. ಆ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರು ಕನ್ನಡದ ಮಹಾನ್ ಗುರುಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು.

‘ಪ್ರಬುದ್ಧ ಕರ್ನಾಟಕ’ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆ

ಎ. ಆರ್. ಕೃಷ್ಣಶಾಸ್ತ್ರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರು ‘ಪ್ರಬುದ್ಧ ಕರ್ನಾಟಕ’ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಪ್ರಕಟಣೆ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು.

ಆಧುನಿಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮೈಸೂರು ಭಾಗದ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಈ ಪತ್ರಿಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿತು.

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಕಾಲೇಜು ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಘ ಹಾಗೂ ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜ ಕಾಲೇಜು ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಘದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದರು.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಆಸಕ್ತಿ ಬೆಳೆಸುವುದು, ಹೊಸ ಲೇಖಕರನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ವೇದಿಕೆ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು ಅವರ ಕಾರ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.

ಬಹುಭಾಷಾ ವಿದ್ವಾಂಸ

ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರ ವಿದ್ವತ್ತು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.

ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತದ ಜೊತೆಗೆ ತೆಲುಗು, ತಮಿಳು, ಬಂಗಾಳಿ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅವರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಪರಿಚಯವಿತ್ತು.

ಈ ಬಹುಭಾಷಾ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಭಾರತದ ಇತರ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಮಹತ್ವದ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸಲು ಅವರಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.

ರವೀಂದ್ರನಾಥ ಟ್ಯಾಗೋರರ ಬಂಗಾಳಿ ಬರಹಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ‘ಪ್ರಾಚೀನ ಸಾಹಿತ್ಯ’ ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಅನುವಾದ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಶ್ರೀ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಪರಮಹಂಸರ ಜೀವನ ಮತ್ತು ವಿಚಾರಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೃತಿಗಳ ಅನುವಾದದಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದರು.

ಹಳೆಗನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಸಂರಕ್ಷಕ

ಟಿ. ಎಸ್. ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರು ಪ್ರಾಚೀನ ಕನ್ನಡ ಕೃತಿಗಳ ಸಮರ್ಥ ಸಂಪಾದಕರೂ ಆಗಿದ್ದರು.

‘ಬಸವರಾಜದೇವರ ರಗಳೆ’, ‘ಕರ್ನಾಟಕ ಕಾದಂಬರಿ ಸಂಗ್ರಹ’, ‘ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರ ಕಾವ್ಯ ಸಂಗ್ರಹ’ ಮತ್ತು ‘ಸಿದ್ಧರಾಮ ಚರಿತೆಯ ಸಂಗ್ರಹ’ ಮುಂತಾದ ಮಹತ್ವದ ಕೃತಿಗಳ ಸಂಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಕೆಲವು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಇತರ ಹಿರಿಯ ವಿದ್ವಾಂಸರ ಸಹಯೋಗದಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದಿಸಿದ್ದರು.

ಇಂದಿನಂತೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಪ್ರತಿಗಳು ದೊರೆಯದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ಪಾಠಾಂತರಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಸಿ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಪಠ್ಯವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಕಷ್ಟದ ವಿದ್ವತ್ ಕಾರ್ಯವಾಗಿತ್ತು.

ಪಂಪಭಾರತ ಮತ್ತು ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ ಕೃತಿಗಳ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಆವೃತ್ತಿಗಳ ಪ್ರಕಟಣೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದರು.

ಕನ್ನಡ ಭಾಷಾ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ‘ಕನ್ನಡ ಕೈಪಿಡಿ’ಯಲ್ಲಿ ಹಳೆಗನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರು ರಚಿಸಿದ್ದರು.

ಇದು ಅವರ ಅಧ್ಯಯನವು ಕೇವಲ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರದೆ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಕರಣದ ಆಳವಾದ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ತಳಕು ಮತ್ತು ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ಹೆಮ್ಮೆ

ಟಿ. ಎಸ್. ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರ ಬದುಕು ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.

ಚಳ್ಳಕೆರೆ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ತಳಕು ಎಂಬ ಗ್ರಾಮದಿಂದ ಹೊರಟ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರು ಕನ್ನಡದ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ, ಕುವೆಂಪು ಅವರಂತಹ ಮಹಾನ್ ಸಾಹಿತಿಗಳ ಗುರುವಾಗಿ, ಪ್ರಾಚೀನ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪೋಷಕರಾಗಿ ಬೆಳೆದದ್ದು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಹೆಮ್ಮೆ.

ಅವರು ಕನ್ನಡಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಸೇವೆ ಕೇವಲ ಸ್ವಂತ ಬರವಣಿಗೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.

ಲೇಖಕರನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದರು.
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದರು.
ಹಳೆಗನ್ನಡ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದರು.
ಅನುವಾದದ ಮೂಲಕ ಹೊಸ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ತಂದರು.
ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಘಟನೆಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿದರು.
ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಗೌರವದ ಸ್ಥಾನ ಕಲ್ಪಿಸಿದರು.

ಅಳಿಯದ ನೆನಪು

1939ರಲ್ಲಿ ಟಿ. ಎಸ್. ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರು ನಿಧನರಾದರು.

ಅವರ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಸಂಪಾದಕತ್ವದಲ್ಲಿ ‘ಸವಿ ನೆನಪು’ ಎಂಬ ಸ್ಮರಣ ಸಂಚಿಕೆ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿರುವುದು ಅವರ ಶಿಷ್ಯರು ಮತ್ತು ಸಮಕಾಲೀನ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಅವರಿಗಿದ್ದ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

ತಳಕಿಗೆ ಅವರು ಹೆಮ್ಮೆ. ಚಿತ್ರದುರ್ಗಕ್ಕೆ ಅವರು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಗೌರವ. ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯಕ್ಕೆ ಅವರು ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನದ ಮುಂಚೂಣಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಅವರು ಪ್ರತಿಭೆಗಳನ್ನು ಬೆಳಗಿಸಿದ ಮಹಾನ್ ಗುರು.

ಟಿ. ಎಸ್. ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರು ಕನ್ನಡವನ್ನು ಕೇವಲ ಬೋಧಿಸಲಿಲ್ಲ; ಕನ್ನಡದ ಸಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದರು, ಪ್ರಾಚೀನ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಉಳಿಸಿದರು, ವಿದ್ವತ್ತನ್ನು ಶ್ರೀಮಂತಗೊಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಬೆಳೆಯಲು ಫಲವತ್ತಾದ ನೆಲವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದರು.